Işık hızı. Bütün elektromanyetik dalgaların boşluk kabul edilen, maddeden arınmış ve havası boşaltılmış ortamda 3·108 cm/s lik bir hızla ile ilerleyişi.

Işın tedavisi. Radyoaktif ışımanın tedavi amacıyla kullanımı, radyoterapi.

İç geçiş elementleri. Periyodik sistemin alt kısmında yer alan ve f orbitallerinin dolmasıyla oluşan elementler. Aktinitler ve lantanitler.

İdeal gazlar. Bütün basınç değerlerinde Boyle kanununa uyan gazları tanımlar. Gerçek gazlar yüksek sıcaklık ve düşük basınçta ideal davranışa yaklaşır.

İndirgen. Kimyasal reaksiyonlarda kendisi yükseltgenerek karşısındakini indirgeyen madde.

İndirgenme. Elementlerin elektron olarak bir değerlikten daha düşük değerliklere geçmesi.

İyon. elektriksel yük taşıyan atom ya da atom grupları. İyonlaşma. Gaz halindeki bir atomun en uzak yörüngesindeki en zayıf tutulan elektronunun koparılması işlemine denir.

İyonik bağ. Bir metal ile ametal arasında elektron alış–verişi sonucunda oluşan bağ türü.

İyonik bileşik. Atomları arasında iyonik bağ içeren bileşikler.

İyonlaşma enerjisi. Gaz halindeki nötr bir atomun bir elektronun uzaklaştırılması için gerekli minumum enerji.

İzoelektronik. Değerlik elektron sayıları aynı olan atom veya iyon türleri.

İzoton. Nötron sayıları aynı proton sayıları farklı olan atomlar.

İzotop. Proton sayıları aynı nötron sayıları farklı ya da bir başka değişle atom numarası aynı, kütle numarası farklı olan atomlar.

Javel suyu. NaOH çözeltisinden CI2 gazı geçirilerek elde edilen ve hipoklorit CIO– iyonları içeren çamaşır suyu olarak kullanılan ağartıcı madde.


Kaba formül. Bir bileşikteki elementlerin sadece cinsini ve oranını belirten en basit formül.

Kademeli reaksiyon. Birden fazla reaksiyon basamağına sahip reaksiyonlar serisi.

Kalkojen. Filiz yapan 6A grubu elementleri.

Kararlı bileşik. Kolaylıkla bozunup, ayrışmayan bileşik

Karışım. İki ya da daha fazla maddenin gelişigüzel oranlarda, kimyasal özelliklerini yitirmeden oluşturdukları madde.

Katı. Belirli kütle, hacim ve şekli olan içine girdiği kabın şeklini almayan madde hali.

Katlı oranlar kanunu. İki element aralarında birden fazla bileşik oluşturuyorsa, birinin sabit tutulan miktarına karşılık diğerinin değişken miktarları arasında küçük ve tamsayılarla ifade edilen bir oran vardır.

Katot ışın tüpü. Uçlarında metal elektrot bulunan ve içerisine düşük basınçta gaz konulup elektronlara elektriksel gerilim uygulanmasıyla gaz örneğinin ışık yaymasını sağlayan tüp.

Katyon. Pozitif (+) yüklü iyon

Kaynama. Bir sıvının buhar basıncının, ortam basıncına eşit olması.

Kaynama noktası. Bir sıvının buhar basıncının, açık hava basıncına eşit olduğu andaki sıcaklık değeri.

Kelvin sıcaklık cetveli. Mutlak sıcaklıktır. Moleküllerinin ortalama kinetik enerjilerine göre kullanılan sıcaklık cetveli.

Kısmî basınç. Bir gazın, içinde bulunduğu karışımın toplam basıncı içerisinde sahip olduğu basınç. Bir gazın karışım içersinde tek başına uyguladığı basınç.

Kızıl ötesi ışınlar. Dalga boyu 10–6 m ile 10–4 m arasında olan zayıf enerjili dalgalar.

Kimya. Maddelerin özellikleri ile maddeler arası etkileşimleri inceleyen bilim dalı.

Kimyasal denklem. Kimyasal reaksiyon oluşumunu sembollerle gösteren denklem.

Kimyasal formül. Bileşiğin bileşimini kimyasal sembol ve rakamlar kullanarak gösterme şekli.

Kimyasal özellik. Maddenin iç yapısıyla ilgili özellikler.

Kimyasal reaksiyon. Bir ya da daha fazla maddelerin bir veya birden fazla farklı maddelere dönüştüren bir çeşit değişimlerdir. Kısaca yeni oluşumlara sebebiyet verecek şekilde atomların başka dizilişlerini sağlayan işlemler.

Kinetik teori. Gaz ve sıvı moleküllerinin davranışlarını kuramsal olarak açıklayan teori.

Konsantrasyon. Çözeltide çözünmüş olan göreceli madde miktarıdır. Düşük konsantrasyonlu çözeltilere seyreltik, yüksek konsantrasyonlu çözeltilere derişik çözelti denir.

Kontrol çubuğu. Nükleer bir reaktörün kalbine yerleştirilen, zincirleme fizyon reaksiyonunu kontrol altına almaya yarayan çubuk. Genellikle bor, kadmiyum veya zirkonyum gibi elementlerden yapılır ve ortamdaki nötronları soğurmak için kullanılır.

Kovalent bağ. İki elektronun iki atom tarafından paylaşılması ile oluşan bağ.

Kovalent bileşikler. Atomları arasında kovalent bağ içeren bileşikler.

Kritik kütle. Bir nükleer fizyon reaksiyonun kendiliğinden zincirleme olarak devam edebilmesi için gerekli olan nükleer yakıt kütlesi.

Kromatografi. Çözücü ve ayırt edici ortam kullanarak çözünen madde karışımını bileşenlerine ayırma metodu.

Küresel simetri. Bir element atomunun değerlik orbitallerinin tam ya da yarı dolu olma hali,

Kütle. Değişmeyen madde miktarı.

Kütlenin korunumu kanunu. Bir kimyasal reaksiyonda, reaksiyona giren maddelerin kütleleri toplamı, reaksiyon sonucu elde edilen ürünlerin kütleleri toplamına eşittir.

Lewis yapısı. Değerlik elektronlarının noktalarla gösterilmesi ile yazılan formüller.

Ligand. Kompleks iyonlarda merkez atomu saran komşu gruplardan her biri.

Lantanitler. Lantanyum (89La) elementinden sonra gelen ve 5f orbitallerinin dolmasıyla oluşan 14 element.





Madde. Uzayda yer kaplayan kütlesi olan herşey.

Makroskobik. Çıplak gözle incelenebilen.Manometre. Kapalı kaptaki gazların basıncını ölçmek için kullanılan düzenek.

Metal. Kimyasal reaksiyonlarda pozitif değerlik alan ve kendine has bir kakım özellikleri olan element.

Mikrodalgalar. Dalga boyu 10–8 ile 10–1m arasında bulunan düşük frekanslı dalgalar.

Mikroskobik. Mikroskop olmadan, çıplak gözle ölçülemeyen çok küçük yapılar.

Mineral. Belli bir formülü olan doğada saf halde bulunan metal bileşiği.

Mol. 6,02·1023 adet tanecik, atom veya molekül.

Mol kesri. Bir gazın mol sayısının, gazın içinde bulunduğu karışımın toplam mol sayısına oranı.

Molal donma noktası azalması sabiti. Bir molal parçaçık içeren çözücünün donma noktasındaki azalma miktarı.

Molal kaynama noktası yükselmesi sabiti. Bir molal parçaçık içeren çözücünün kaynama noktasındaki artma miktarı.

Molalite. Bir kilogram çözücü içerisinde çözünmüş maddenin mol sayısı.

Molarite. Bir litrede çözeltide çözünmüş olan maddenin mol sayısı.

Molar hacim. 1 mol maddenin kapladığı hacim.

Molar kütle. 1 mol atom veya molekülün gram cinsinden ağırlığı.

Molekül. Bileşiği oluşturan en küçük yapı.

Molekül formülü. Molekülü oluşturan atomların sayısını tam olarak gösteren formül.

Molekül–gram. Bir mol kovalent bağlı bileşiğin kütlesi.

Molekül kütlesi. Bir moleküldeki atomların akb cinsinden toplam kütlesi.

Mor ötesi ışınlar. Dalga boyu 10–8 m ile 10–10 m arasında olan yüksek enerjili dalgalar.